Για το θέμα της απολιγνιτοποίησης, που και αυτό έχει να κάνει με την ενεργειακή μετάβαση το ΠΑΣΟΚ είπε ότι η χώρα θα έφευγε από τον λιγνίτη, όπως θα φύγουν όλες οι χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Πώς όμως έπρεπε να γίνει; Με τι ρυθμούς; Οι ρυθμοί έπρεπε να είναι απολύτως εξαρτώμενοι με τις επενδύσεις στο δίκτυο και την αποθήκευση.
Άρα, όσο καθυστερούσαν αυτές οι επενδύσεις, τόσο θα έπρεπε να κερδίζουμε χρόνο για να κάνουμε πιο ομαλή απολιγνιτοποίηση. Ούτε αυτό έγινε. Και εδώ υπάρχει το δεύτερο παράδοξο, μετά τον ενεργειακό χώρο. Από τη μία, ο κυβερνητικός εκπρόσωπος λέει ότι βασικός συντελεστής του επίμονου πληθωρισμού είναι η εξάρτηση της χώρας από το εισαγόμενο φυσικό αέριο και από την άλλη, ο Πρωθυπουργός οδηγεί σε ξαφνικό θάνατο την υπερσύγχρονη μονάδα Πτολεμαΐδα-5, μετατρέποντάς τη σε μονάδα φυσικού αερίου. Τελικά, υπάρχει σχέδιο; Ή όλα γίνονται και προτεραιοποιούνται βάσει των εξυπηρετήσεων που κάνει η κυβέρνηση σε οικονομικά συμφέροντα; Διότι αυτό πια είναι εμφανές στο θέμα του ενεργειακού χώρου, ποιους ευνόησε και ποιοι, δυστυχώς, έμειναν στο περιθώριο με πολύ μεγάλες δυσκολίες, ακόμη και όσοι τελικά πήραν όρους σύνδεσης. Υπάρχουν εμβληματικά παραδείγματα, όπως ο Δήμος Άργους-Ορεστικού, αλλά και τώρα, ενώ οι ίδιοι αποδέχονται ότι η μεγάλη εξάρτηση στο εισαγόμενο φυσικό αέριο δημιουργεί ζητήματα με την ακρίβεια και στην παραγωγή και στη ζωή, αυτοί επιταχύνουν περαιτέρω ακόμη την εξάρτηση αυτή.
Το όραμα του ΠΑΣΟΚ ήταν μια πράσινη μετάβαση που θα έδινε τη δυνατότητα στην ελληνική περιφέρεια κυρίως, αλλά και στα αστικά κέντρα, να δημιουργήσουν συνθήκες χαμηλού κόστους ζωής και αντιμετώπισης ενεργειακής φτώχειας. Διότι μπροστά μας έχουμε και άλλες πολιτικές που πρέπει να προσαρμοστούμε. Αυτές τις πολιτικές δεν μπορεί να τις πληρώσει ο φτωχότερος Έλληνας, ο πιο αδύναμος Έλληνας.
Πέντε εθνικοί στόχοι:
1. Ενεργειακή ανεξαρτησία της χώρας.
2. Μόνιμα χαμηλότερο ενεργειακό κόστος για τους Έλληνες καταναλωτές, τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις.
3. Ενέργεια στην υπηρεσία της παραγωγής και της παραγωγικότητας της χώρας.
4. Όπως ήδη ανέφερε ο Πρόεδρος, δίκαιη μετάβαση, αλλά δίκαιη μετάβαση όχι μόνο για Δυτική Μακεδονία και Μεγαλόπολη, και για το σύνολο του ελληνικού πληθυσμού, κυρίως για τα οικονομικά ασθενέστερα νοικοκυριά.
5. Γεωπολιτική αναβάθμιση της χώρας μέσα από την αξιοποίηση όλων αυτών που έχουν ήδη προγραμματιστεί από τις αρχές της δεκαετίας του 2010.
Οι 7 ενεργειακές παρεμβάσεις :
1. Εθνικό Πρόγραμμα Δικτύων αποθήκευσης ενέργειας και πλήρους αξιοποίησης, με χωροταξικό σχεδιασμό των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας.
2. Ένα νέο «Εξοικονομώ» για το 2035, για ενεργειακή αναβάθμιση 500.000 ελληνικών κατοικιών, που θα γίνουν, στο μέγιστο βαθμό, με υλικά και εργασίες εντός Ελλάδας, προκειμένου να αυξηθεί η εθνική προστιθέμενη αξία. Το έχουμε ονομάσει «Εξοικονομώ 2035 – Made in Greece».
3. Ένα ενεργειακά ουδέτερο Δημόσιο. Δεν νοείται το Δημόσιο να απαιτεί από τους πολίτες και τις επιχειρήσεις να κάνουν λιγότερη κατανάλωση ενέργειας, και το ίδιο το Ελληνικό Δημόσιο να είναι παντελώς αδιάφορο στη δική του κατανάλωση ενέργειας.
4. Ένα νέο κοινωνικό ενεργειακό συμβόλαιο. Ένα νέο συμβόλαιο της δικής μας διακυβέρνησης με την ελληνική κοινωνία και στον τομέα των κατοικιών, των νοικοκυριών, και στον τομέα των επιχειρήσεων.
5. Ένα αδιαμφισβήτητα σοσιαλδημοκρατικό, κοινωνικό και δίκαιο αίτημα των τοπικών κοινωνιών: Να υπάρχει τοπικό ενεργειακό μέρισμα για κάθε μεγάλη επένδυση που γίνεται σε οποιαδήποτε περιοχή της χώρας.
6. Η ηλεκτρική ενέργεια, βασικός πυλώνας για την επιχειρηματική αναγέννηση της χώρας.
7. Ελληνικοί υδρογονάνθρακες, Ταμείο Κοινωνικής Αλληλεγγύης Γενεών, ορυκτές πρώτες ύλες, και η Ελλάδα, ενεργειακή γέφυρα τριών ηπείρων.
Αναφέρθηκε κα μια πολύ ενδιαφέρουσα ιστορία και σχετίζεται με τη δίκαιη μετάβαση. Αφορά κυρίως τις περιοχές μας, Δυτική Μακεδονία και Μεγαλόπολη. Μια σύγκριση Ελλάδας, Ηνωμένου Βασιλείου, Δανίας, Ισπανίας, Πορτογαλίας, Ρουμανίας, Γερμανίας, πώς πήγαν και αυτοί στην απολιγνιτοποίηση. Η Ελλάδα, με επιλογή του κ. Πρωθυπουργού, είχε την παγκόσμια ταχύτερη απολιγνιτοποίηση από όλες τις χώρες. Μία απολιγνιτοποίηση του 41% όταν το Ηνωμένο Βασίλειο είχε 37, η Δανία 29, η Ισπανία 25. Εμείς βιαστήκαμε, βιάστηκε η Κυβέρνηση, να προχωρήσει ταχύτατα στον θάνατο των υφιστάμενων παραγωγικών μονάδων. Σημειώνω: λιγνίτη καίνε και οι υπόλοιποι, αυτοί. Και αυτοί πληρώνουν εκπομπές ρύπων. Όλοι είμαστε στο ίδιο καθεστώς. Κάποιοι όμως φέρθηκαν πολύ πιο σοφά για την ενεργειακή ασφάλεια της χώρας τους από ό,τι εμείς.
Το πρόβλημα όμως είναι ακόμη χειρότερο, διότι στην ταχύτατη αυτή ακραία, βίαιη απολιγνιτοποίηση, η Κυβέρνηση προσθέτει και ένα ακόμη αρνητικό. Πόσο ποσοστό από αυτή την ισχύ που αφαιρέθηκε λόγω απολιγνιτοποίησης από το ηλεκτρικό σύστημα της χώρας, αντικαταστάθηκε από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας; Η Ελλάδα είναι στη χειρότερη μοίρα, γιατί βόλευε, όπως προείπαμε, οι μονάδες αυτές να αντικατασταθούν με φυσικό αέριο, όχι με ανανεώσιμα. Η Ελλάδα, λοιπόν, είχε αντικατάσταση μόνο του 47%. Η Μεγάλη Βρετανία, το Ηνωμένο Βασίλειο, το 76%. Η Δανία το 100% η Ισπανία το 53%. και ούτω καθεξής.
