Tρισάγιο, ποίηση και μουσική για την επέτειο της άλωσης της Κωνσταντινούπολης (29 Μαΐου 1453) στον Ιερό Ναό του Αγ. Διονυσίου Βελβεντού

του παπαδάσκαλου Κωνσταντίνου Ι. Κώστα

Τρισάγιο και λιτή εκδήλωση (ποίηση και μουσική) στη μνήμη των θυσιασθέντων για την υπεράσπιση της Πόλης του Κωνσταντίνου (της Νέας Ρώμης) κατά την 29^η Μαΐου του 1453 (όπου η Πόλη ‘’έπεσε’’ στα χέρια των Οθωμανών-Τούρκων, με την κραυγή που έμελε να σημαδέψει ανεξίτηλα την καρδιά της Ρωμιοσύνης: εάλω η Πόλις! για να χαρακτηριστεί στο εξής η 29^η Μαΐου ‘’αποφράς ημέρα’’) τελέσαμε (29-5-2015) στην Ακολουθία του Όρθρου, στον Ιερό Ναό του Αγίου Διονυσίου εν Ολύμπω Βελβεντού.

Το Τρισάγιο εψάλη στο Ναό και η εκδήλωση ‘’ποίηση και μουσική’’ συνεχίστηκε στο Αρχονταρίκι με τη συμμετοχή του εκκλησιάσματος.  Στο Αναλόγιο έψαλε ο Γιάννης Παπαγόρας.

Η συλλογική μας συνείδηση, μέσα από τη λαϊκή μούσα, το δημοτικό τραγούδι, τον ποιητικό λόγο μεγάλων Ελλήνων ποιητών (Γεώργιος Βιζυηνός, Κωνσταντίνος Π. Καβάφης, Κωνσταντίνος Καρυωτάκης, Κωστής Παλαμάς, Οδυσσέας Ελύτης κ.ά.) μέσα από τα ‘’Δίπτυχα της Εκκλησίας της Ελλάδος 2015’’ (με την υποσημείωση-υπόμνηση: Μάιος 29, Επέτειος της αποφράδος ημέρας της υπό των Τούρκων γενομένης αλώσεως της Κωνσταντινουπόλεως, 1453) με όλα αυτά η συλλογική μας συνείδηση διατηρεί ζωντανή στον πυρήνα της την 29^η Μαΐου 1453.

Η συλλογική μας συνείδηση δεν είναι στάσιμη, εσωστρεφής και εμπαθής.

Παρά (πρέπει να) προσεύχεται, διαλογίζεται, αναλογίζεται, διαλέγεται, συνθέτει, νοεί και μετανοεί, αυτο-αποκαθαίρεται (από εσκεμμένα λάθη και παραλείψεις των πολιτικών και των εκκλησιαστικών ηγεσιών και του λαού), ανακαλύπτει την αυτοσυνειδησία της, ατενίζει, στρέφεται προς και εμπνέεται από το μαρτυρικό Οικουμενικό Πατριαρχείο.

Της συλλογικής μας συνείδησης, ελπίδα της είναι ο Χριστός. Σ’ αυτόν, την ακουμπά. Και κατεργάζεται δι’ αυτού και εν αυτώ την ειρήνη και την ενότητα του κόσμου όλου: ‘’Υπέρ της ειρήνης του σύμπαντος κόσμου… και της των πάντων ενώσεως...’’.

Ποίηση και μουσική: Στο Αρχονταρίκι η δασκάλα Άννα Γεωργάκη και ο ποιητής Γιάννης Παπαγόρας διάβασαν ποιητικά αποσπάσματα, όπως: (‘’Ο τελευταίος Παλαιολόγος’’ του Γεωργίου Βιζυηνού 1882, ‘’Θεόφιλος Παλαιολόγος’’ του Κωνσταντίνου Π. Καβάφη, ‘’Μαρμαρωμένε Βασιλιά’’ του Κωνσταντίνου Καρυωτάκη, ‘’Θάνατος και Ανάστασις του Κωνσταντίνου Παλαιολόγου’’ του Οδυσσέα Ελύτη 1969, και το Δημοτικό του Πόντου: ‘’Έναν πουλίν, καλόν πουλίν εβγαίν’ από την Πόλιν - ουδέ στ’ αμπέλια κόνεψεν ουδέ στα περιβόλιαν -   επήγεν και ν’ εκόνεψεν α σου Ηλί τον κάστρον - ....... Μοιρολογούν τα εκκλησιάς, κλαίγνε τα μοναστήρια - κι ο Γιάννες ο Χρυσόστομον κλαίει, δερνοκοπιέται -
-Μη κλαις, μη κλαις Άϊ-Γιάννε μου, και μη δερνοκοπιέσαι  - Η Ρωμανία πέρασε, η Ρωμανία  πάρθεν.  - Η Ρωμανία κι αν πέρασεν, ανθεί και φέρει κι άλλον’’.

Ακολούθησε η ακρόαση του μελωδικού τραγουδιού  ‘’Ακτίνες του Βορρά’’  του Διονύση Σαββόπουλου από το δίσκο του ‘’Μην πετάξεις τίποτα’’, 1994: Ο Σαββόπουλος ανήκει σ’ εκείνους ‘’που ψάχνουν για την ψυχή τους’’, είχε παρατηρήσει τότε ο Σταμάτης Φασουλής. Μερικοί στίχοι εδώ.

‘’Η ψυχή μου και τ’ όνομά σου ένα – κεραυνών δισκοθήκη πίστας κραδασμός – με της Πέλλας τα άλογα λυμένα – ο Βορράς σου χορεύει πάντα ελληνικός.

Της Βεργίνας τ’  ανάκτορο συνδέει – με τα κέντρα του ήχου και των ταξιμιών – και σαν μαύρο τριαντάφυλλο χορεύει – μ’ αετούς στην ακρόπολη των μοναχών.

Απ’ το Ιάσιο μέχρι την Κερύνεια – κι απ’ το μπουμ του ‘40 στους σύγχρονους ρυθμούς – κι απ’ τα όρη του Ταύρου ως τα δελφίνια – της Τεργέστης, κι ως του Ευξείνου τους ασκούς.

Μ’ ακριβές μουσικές του Κουκουζέλη – και χρυσές του Πανσέληνου ζωγραφικές – ο βορράς σου μια έγχρωμη νεφέλη – πολιτείες ουράνιες μες στις αστραπές.

Ο βορράς σου στριμώχνει την Γραικία – να στρωθεί να μας δώσει κάτι αληθινό – για μεγάλη ιδέα την παιδεία – το λαμπρό το φεγγαράκι αντί για εθνικισμό.

Της καρδιάς σου η βασίλισσα υπάρχει – και αιχμάλωτη στέκει στα μάτια σου εμπρός – σαν το θρόνο του νέου Πατριάρχη. – Ο Θεός να του δίνει δύναμη και φως.

Κι ας ναρκώσαν τη βόρεια αίσθησή σου – δένοντάς σε με θάλασσες τουριστικές – βλέπω πάλι φωτιά στην έκστασή σου – του Βορρά σου ακτίνες οικουμενικές.

Ο Βορράς σου είν’ εκεί στην Λευκωσία. – Στον Χρυσόστομο πλάι στην πράσινη γραμμή. – Και δεν δέχεται άλλη ομοσπονδία – μόνο των Βαλκανίων τη Βυζαντινή’’.

Άμποτε ο λόγος ο ποιητικός των μεγάλων ποιητών, Βιζυηνού, Καβάφη, Καρυωτάκη, Παλαμά, Ελύτη, Σαββόπουλου και άλλων, να λειτουργήσει ως προφήτης ανατρέχοντας στο Νεοέλληνα, στο ένστικτο και στην ψυχή του, ‘’ώσπου η δόλια η φωνή να βρει τη ρίζα εκείνη - που χάσαμε κι εγώ κι εσύ σαν Φραγκολεβαντίνοι’’ (Δ. Σαββόπουλος, ‘’Μέρες καλύτερες θα ‘ρθουν’’)  που θα μας μεταμορφώσει και θα δώσει διέξοδο και ελπίδα για ‘’μέρες καλύτερες’’.    

π. Κωνσταντίνος Ι. Κώστας

παπαδάσκαλος

29-5-2015