Μιλωντας με εκπροσώπους του κλάδου από την πρώτη γραμμή, η λέξη που κυριαρχεί είναι μία, τραγωδία.
Το οικονομικό αδιέξοδο: «Δεν βγαίνουν τα έξοδα, οι τιμές έμειναν στάσιμες παρά τις καταστροφές»
Η οικονομική εξίσωση για έναν κτηνοτρόφο σήμερα απλώς δεν βγαίνει. Όπως εξηγεί ο Στέργιος Λίτος, πρόεδρος Αγροτών και Κτηνοτρόφων Βισαλτίας, η ρίζα του κακού εντοπίζεται στο δυσβάσταχτο κόστος των ζωοτροφών, το οποίο έχει γίνει πλέον μη βιώσιμο.
«Το πρόβλημα του τροφίου είναι κάτι που δεν μπορεί να συνεχιστεί. Ξεκινάμε από εκεί. Η κατάσταση είναι τραγική», τονίζει χαρακτηριστικά.
Το οξύμωρο και εξοργιστικό για τους παραγωγούς είναι ότι, παρά τις διεθνείς κρίσεις, τον πληθωρισμό και – κυρίως – την πρόσφατη κρίση με την ευλογιά των αιγοπροβάτων που οδήγησε στη θανάτωση χιλιάδων ζώων, οι τιμές που απολαμβάνει ο κτηνοτρόφος για τα προϊόντα του δεν αυξήθηκαν. Η μείωση του ζωικού κεφαλαίου θα έπρεπε λογικά να πιέσει τις τιμές προς τα πάνω για τη στήριξη των πληγέντων, όμως οι παραγωγοί βλέπουν τα έσοδά τους στάσιμα και τα έξοδά τους στα ύψη.
Η αίσθηση ότι η κεντρική διοίκηση είναι αποκομμένη από την πραγματικότητα της ελληνικής υπαίθρου είναι διάχυτη. Η ψυχολογία στον κλάδο είναι στο ναδίρ, με πολλούς έμπειρους κτηνοτρόφους να αποθαρρύνονται και να αποφασίζουν να μην ξανασχοληθούν ποτέ με την κτηνοτροφία.
Υγειονομικό και γραφειοκρατικά «μπλόκο»: «Ο κλάδος είναι παγωμένος»
Στο ίδιο μήκος κύματος, ο κτηνοτρόφος και συνδικαλιστής Θωμάς Μόσχος περιγράφει μια σκληρή πραγματικότητα, όπου οι διαδοχικές επιδημίες (Πανώλη, Ευλογιά, Οζώδης Δερματίτιδα) έχουν εγκλωβίσει τους παραγωγούς σε έναν γραφειοκρατικό παραλογισμό που καθιστά αδύναμη την ανανέωση κοπαδιών.
Αδυναμία ανασύστασης: σε όποια περιοχή χαρακτηρίζεται «κόκκινη» ένας κτηνοτρόφος δεν μπορεί να ανοίξει νέο κωδικό ή να αποκαταστήσει τα ζώα που έχασε, αν δεν περάσουν 6 μήνες από το τελευταίο κρούσμα σε ολόκληρη την Ελλάδα.
Το φιάσκο των «νέων αγροτών»: Ενώ το πρόγραμμα προέβλεπε 60.000 θέσεις, μόλις 6.800 άνθρωποι έκαναν αίτηση σε όλη τη χώρα. Το κράτος τους ανάγκασε να βάλουν πρόβατα και να κάνουν μεγάλες επενδύσεις, αλλά εδώ και δύο χρόνια οι επιδοτήσεις των 40.000 ευρώ παραμένου απλήρωτες.
Η ερημοποίηση της υπαίθρου: Το πρόβλημα είναι πλέον βαθιά κοινωνικό. Όπως καταγγέλει ο κ. Μόσχος κανείς δεν πρόκειται να επενδύσει μια περιουσία για να στήσει μία σύγχρονη μονάδα σε ένα ξεχασμένο χωριό, όταν δεν υπάρχει σχολείο για τα παιδιά του ούτε γιατρός για τους ηλικιωμένους γονείς του.
«Μας έβαλαν να κάνουμε την επένδυση και περιμένουμε δύο χρόνια χωρίς να έχουν δώσει τα χρήματα της επιδότησης. Οι μισοί απέμειναν επειδή δεν έχουν άλλο επάγγελμα να κάνουν και οι άλλοι μισοί από καθαρή αγάπη για τον κλάδο. Και δυστυχώς, δεν φαίνεται να υπάρχει φως στο τούνελ» καταλήγει ο κ. Μόσχος.
Η θεσμική παρέμβαση: Που βρίσκονται οι αποζημιώσεις και τι υπόσχεται το υπουργείο
Τη σφαιρική και θεσμική εικόνα του κλάδου έρχεται να δώσει ο Χρήστος Τσομπάνος, αναπληρωτής πρόεδρος του Συνδέσμου Ελληνικής Κτηνοτροφίας (ΣΕΚ) και μέλος του ανώτατου συνδικαλιστικού οργάνου της Εθνικής Ένωσης Αγροτικών Συνεταιρισμών (ΕΘΕΑΣ), υπεύθυνος για την κτηνοτροφία.
Ο κ. Τσομπάνος αναγνωρίζει τις μεγάλες δυσκολίες, εστιάζοντας κυρίως στην έλλειψη εργατικού δυναμικού και τις εξαντλητικές ώρες εργασίας που αποτρέπουν τους νέους, αλλά και στη ραγδαία συρρίκωνση της αγελαδοτροφίας, η οποία έχει συγκεντρωθεί σε μόλις 200 με 400 εκμεταλλεύσεις σε όλη τη χώρα.
Παράλληλα σημειώνει ότι το μεγάλο πρόβλημα βρίσκεται αυτή τη στιγμή στην βιοπροστασία του ζωικού κεφαλαίου στις κτηνοτροφικές μονάδες. «Αρχικά είχαμε την πανώλη, μετά ήρθε η ευλογιά και τελευταία έχουμε και τον αυθώδη πυρετό από την Τουρκία που χτύπησε τη Λέσβο. Δεν έχουμε καλή βιοπροστασία γι’ αυτό και οι νόσοι μας χτυπάνε. Και είναι κάτι τραγικό, γιατί με τούτα και με εκείνα κινδυνεύουμε να χάσουμε την φέτα. Η φέτα μας είναι η ναυαρχίδα της ελληνικής κτηνοτροφίας στην εξαγωγή. Εξάγουμε πάνω από 200.000 τόνους φέτα τον χρόνο, το οποίο είναι ΠΟΠ και μας φέρνει συνάλλαγμα ύψους 250 εκατομμυρίων τον χρόνο. Δυστυχώς, όποιος συνάδελφος κτηνοτρόφος φεύγει από το επάγγελμα δεν επιστρέφει ξανά. Και ειδικά αυτοί που έχουν πρόβατα».
Ωστόσο, σημειώνει ότι με τις παρούσες τιμές (52-58 λεπτά το αγελαδινό γάλα και 1,40 – 1,70 το πρόβειο) εξασφαλίζεται τουλάχιστον ένα βασικό μεροκάματο για όσους άντεξαν.
Παράλληλα ο κ. Τσομπάνος μεταφέρει τα θετικά νέα από το μέτωπο των διεκδικήσεων, ως αποτέλεσμα των μεγάλων κινητοποιήσεων των αρχών του έτους:
«Πριν από το Πάσχα, στα τέλη Μαρτίου, υλοποιήθηκαν οι δεσμεύσεις για όσους έχασαν τα κοπάδια τους από την ευλογιά. Πληρώθηκαν οι ζωοτροφές, οι αποζημιώσεις για το χαμένο ζωικό κεφάλαιο αλλά και το χαμένο εισόδημα».
Σύμφωνα με τον ίδιο, μετά την πρόσφατη σύσκεψη της ΕΘΕΑΣ με την ηγεσία του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης, υπάρχουν άμεσες και συγκεκριμένες δεσμεύσεις:
Νέο πακέτο ενισχύσεων: Τις επόμενες ημέρες -σύμφωνα με τον κ.
Τσομπάνο- η κυβέρνηση δεσμεύτηκε να πληρώσει περίπου 32-33 εκατομμύρια
ευρώ για ζωοτροφές και συνδεδεμένες ενισχύσεις κτηνοτρόφων.
Εξόφληση: Ο υπουργός δεσμεύτηκε επίσης – όπως είπε – ότι έως τα τέλη
Μαίου ή το αργότερο αρχές Ιουνίου, θα γίνει πλήρης εξόφληση ενός
συνολικού πακέτου ύψους 1,2 δισεκατομμυρίων ευρώ.
100% Ανασύσταση: Υπάρχει ρητή κυβερνητική δέσμευση για πλήρη (100%)
χρηματοδότηση της ανασύστασης των κοπαδιών, μόλις ολοκληρωθεί η
προβλεπόμενη περίοδος καραντίνας.
Ο συνδικαλιστής κτηνοτρόφος ξεκαθαρίζει ωστόσο πως «δυστυχώς συγκεκριμένο οργανόγραμμα δεν έχουμε καθώς τα πάντα έχουν μεταφερθεί στην ΑΑΔΕ, δεν έχουμε πλέον ΟΠΕΚΕΠΕ και δεν ξέρουμε τι μας γίνεται. Γι’ αυτό και δεν μπορούμε να δώσουμε – τουλάχιστον προς το παρόν – οργανόγραμμα».
Ένας κλάδος σε οριακή ισορροπία
Αυτή τη στιγμή η κτηνοτροφία στη Βόρεια Ελλάδα δείχνει να ισορροπεί σε μια λεπτή γραμμή. Τα κοινά σημεία των μαρτυριών συνθέτουν ένα SOS για την ελληνική κτηνοτροφία συνολικά. Αν δεν υπάρξουν άμεσες αποζημιώσεις, γενναία ελάφρυνση στο κόστος των ζωοτροφών και απλοποίηση των υγειονομικών πρωτοκόλλων για την ανασύσταση των κοπαδιών, η Βόρεια Ελλάδα κινδυνεύει να χάσει οριστικά τον παραγωγικό της ιστό.
Και φυσικά υπάρχει πάντα το σημαντικό στοίχημα: να περάσουν οι κυβερνητικές υποσχέσεις από τα χαρτιά στην τσέπη του κτηνοτρόφου χωρίς άλλες γραφειοκρατικές και προσχηματικές καθυστερήσεις.
πηγή: parallaximag.gr
